3-daagse cursus
- In 3 dagen volledig inzicht in de mer-procedure en het MER
- Actueel met de Omgevingswet en recente jurisprudentie
- Praktische toepassing met beslisbomen en effecttools
- Begeleiding door experts uit de praktijk
- Inclusief toegang tot de kennisbank van PONT | Omgeving
| Datum | Tijd | Locatie |
|---|---|---|
| 27 oktober 2026 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 3 november 2026 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 19 november 2026 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| Datum | Tijd | Locatie |
|---|---|---|
| 13 mei 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 20 mei 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 25 mei 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| Datum | Tijd | Locatie |
|---|---|---|
| 16 november 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 23 november 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 30 november 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
Inleiding
Milieueffectrapportage (mer) is het wettelijke instrument om milieubelangen volwaardig mee te nemen in besluitvorming over plannen en projecten. Onder de Omgevingswet moeten procedures sneller en integraler verlopen, terwijl de juridische complexiteit groot blijft door voortdurende jurisprudentie over stikstof en windmolenparken.
Daarom hebben wij deze cursus MER ontwikkeld. Je leert niet alleen de theoretische kaders van de milieueffectrapportage, maar vooral hoe je de mer-procedure strategisch inzet om plannen inhoudelijk te verbeteren én juridisch houdbaar te maken.
Tijdens de cursus verdiepen we ons in de EU-rechtelijke basis van mer en de vertaling naar de Nederlandse praktijk. Ook besteden we aandacht aan participatie, transparantie en de veranderende relatie tussen overheid en omgeving. Daarnaast analyseren we de rol van de Commissie mer en hoe je deze expertise effectief benut.
Kortom: in drie dagen ontwikkel je de kennis en vaardigheden om MER-vraagstukken professioneel en met vertrouwen aan te pakken.
Inhoud en resultaat
Tijdens deze interactieve cursus milieueffectrapportage doorloop je de volledige mer-cyclus onder de Omgevingswet.
Eerst leer je met beslisbomen bepalen of een mer-plicht of mer-beoordelingsplicht geldt. Vervolgens behandelen we de volledige mer-procedure: van kennisgeving en NRD tot besluit en evaluatie.
We gaan uitgebreid in op het opstellen van een MER. Daarbij focussen we op scoping, trechtering en het ontwikkelen van reële alternatieven. Je leert hoe je AERIUS en milieugezondheidsindicatoren (MGR) inzet om complexe informatie inzichtelijk te maken.
Daarnaast ontdek je hoe je de doorwerking van het MER borgt in het moederbesluit, zodat juridische risico’s worden beperkt.
Na afloop kun je:
- De juiste mer-procedure bepalen.
- Een MER opstellen en beoordelen.
- Het mer-proces effectief aansturen.
- Milieubelangen overtuigend inbrengen.
Doelgroep
Deze cursus MER is primair bedoeld voor:
- Projectleiders en beleidsmedewerkers bij gemeenten, provincies en waterschappen die werken aan omgevingsplannen, projectbesluiten of vergunningen.
- Juridisch adviseurs betrokken bij ruimtelijke plannen en besluitvorming onder de Omgevingswet.
- Milieuadviseurs en MER-specialisten bij adviesbureaus die verantwoordelijk zijn voor het opstellen of beoordelen van een milieueffectrapport.
Programma
Dag 1
Ochtend: Inleiding en basis Jos van der Wijst
- Doel en ontstaan mer
- Actoren en rolverdeling
- Soorten mer (Plan-mer, Project-mer, mer-beoordeling)
- Wettelijk kader (Omgevingswet en Omgevingsbesluit)
- Planmer- en projectmer-procedure
- Omgaan met mer-plicht
- Rol van de Commissie mer
- De Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD)
- Toetsing van het MER
- Hoe te komen tot heldere besluitvorming
Middag: Wetgeving inclusief Commisie mer Lotte Geense
- Scope Omgevingswet en scope mer vergeleken
- Verdieping mer-plicht
- Procedures
- Mer bij omgevingsvisies
- Mer bij programma’s
- Mer bij omgevingsplannen
- Verschillen met voorgaande wetgeving
- Mer-vuistregels in jurisprudentie (oefening)
Dag 2
Ochtend: Mer-(beoordelings)plicht en mer-beoordeling Karin van der Wel
- Bepalen van mer- en mer-beoordelingsplicht (aanvliegroutes)
- Omgevingsbesluit bijlage V
- Relatie met de passende beoordeling
- Project-mer-beoordeling en plan-mer-beoordeling (doel, procedure, aanzienlijke milieueffecten, vereisten, praktijk)
Middag: Tips en trucs bij verschillende MER onderdelen Jos van der Wijst
- Tips en trucs bij verschillende MER-onderdelen
- Probleemstelling, nut en noodzaak, beleidskader
- Beschrijven huidige situatie en autonome ontwikkeling
- Ontwikkeling van alternatieven
- Eenduidige effectbeschrijving Mitigerende en compenserende maatregelen
- Presentatiemethoden
- Vergelijking van alternatieven en multicriteria-analyse
- Opbouw en indeling van het MER
- De rol van inspraak en participatie
- Casuïstiek
Dag 3
Ochtend: Actuele en relevante jurisprudentie Roel Sillevis Smitt
- Mer-beoordeling
- Samenhang
- Maximale mogelijkheden
- Alternatieven
- Volksgezondheid
- Interpretatie projectcategorieën
- Referentiesituatie
- Drempelwaarden en omvang
- Natuur
- Plan-MER voor algemene regels
- Jurisprudentie
Middag: Praktijkcase Mark Groen
- Toepassing plan-MER in de praktijk
- Werken met nieuwe OW-instrumenten
- Keuzes in reikwijdte, alternatieven en effectbeschrijving
- Samenwerken met Commissie mer
Docenten



Referenties
Materiaal
- Digitale hand-outs en eventueel aanvullend digitaal materiaal
- Toegang tot de gehele digitale kennisbank van PONT | Omgeving tot een maand na de cursus
Hiermee krijg je toegang tot het dossier met alle relevante achtergrondinformatie rondom de cursus. Zo kun je voor, tijdens en na de cursus continu leren over dit onderwerp.
Verder krijg je met PONT | Omgeving gratis toegang tot tientallen dossiers, 40 digitale boeken van Berghauser Pont Publishing, waaronder commentaar en naslag, en het gehele jurisprudentie archief.
Studiepunten
Studiepunten en -uren: Voor deze cursus/opleiding kun je 18 studie-uren rekenen.
Aanmelden
| Datum | Tijd | Locatie |
|---|---|---|
| 27 oktober 2026 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 3 november 2026 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 19 november 2026 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| Datum | Tijd | Locatie |
|---|---|---|
| 13 mei 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 20 mei 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 25 mei 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| Datum | Tijd | Locatie |
|---|---|---|
| 16 november 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 23 november 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
| 30 november 2027 | 09:30 - 16:45 | Utrecht |
- Genoemd bedrag is exclusief 21% btw
- Prijs is inclusief lunch, koffie en thee
Incompany
Deze cursus liever met jouw eigen team en op maat bij jou op kantoor? Dat kan! De voordelen van incompany op een rij:
- De training is altijd maatwerk
- Je bereikt als team hetzelfde niveau
- Voorafgaand een vrijblijvend intakegesprek met de trainer(s)
- Bedrijfsspecifieke situaties worden betrokken
- Je bepaalt de data van de training
Ook interessant voor jou
Meer weten?
Heb je nog vragen of wil je deze cursus incompany volgen?
Of wil je persoonlijk studieadvies? We vertellen je graag wat de mogelijkheden zijn. Via onderstaand contactformulier kun je contact opnemen met onze klantenservice of ons salesteam. Wil je direct contact met de betreffende programmamanager? Bekijk dan de contactgegevens rechts.
Milieueffectrapportage